Tegelgereedschap

Positionering en maatvoering bepalen de tegelafwerking

Een vlak tegeloppervlak ontstaat door een nauwkeurige combinatie van maatvoering, positionering en ondersteuning tijdens het uitharden van de tegellijm. Hulpmiddelen voor tegelzetten zijn ontwikkeld om voegbreedtes, onderlinge hoogteverschillen en de positie van aangrenzende tegels beheerst te houden. Hierdoor blijft het tegelverband tijdens de verwerking zo consistent mogelijk, terwijl kleine toleranties in ondergrond, lijmbed en tegelafmetingen beter kunnen worden gecompenseerd.

Een constante voegbreedte ondersteunt maatvastheid

Tegelkruisjes, afstandhouders en wiggen zorgen voor een vaste afstand tussen aangrenzende tegels. De voeg vormt niet alleen de ruimte voor het voegmateriaal, maar compenseert ook kleine maatverschillen tussen afzonderlijke tegels. De uiteindelijke voegbreedte wordt onder meer beïnvloed door de maatvastheid van de tegel, het legpatroon, de afmetingen van het tegelwerk en de vereiste bewegingsruimte binnen de totale tegelconstructie.

Mechanische nivellering beperkt hoogteverschillen

Hoogteverschillen tussen aangrenzende tegelranden, ook wel lippage genoemd, worden zichtbaarder naarmate grotere tegelformaten worden verwerkt. Nivelleersystemen beperken deze hoogteverschillen door aangrenzende tegels tijdens het uitharden van de lijm tijdelijk mechanisch met elkaar te verbinden.

Een systeem bestaat doorgaans uit een clip die onder de tegelranden wordt geplaatst en een keg of spie die met een klemtang gecontroleerd wordt aangebracht. Door de elastische vervorming van de clip ontstaat een trekkracht waardoor aangrenzende tegelranden tijdelijk op hetzelfde niveau worden gehouden. De uiteindelijke vlakheid blijft afhankelijk van de kwaliteit van de ondergrond, de verdeling van de lijmbedlaag en de verwerking van de tegels.

Bij grootformaattegels kan een accu-tegeltriller worden toegepast om de tegel gelijkmatig in de lijmbedlaag te laten zakken en het contact tussen tegel en lijm over het volledige oppervlak te ondersteunen.

Gecontroleerde kracht voorkomt puntbelasting

Rubberhamers worden gebruikt om tegels gecontroleerd te positioneren zonder rechtstreeks metalen contact met het tegeloppervlak. Tijdens de slag vervormt de elastische hamerkop, waardoor het contactoppervlak toeneemt en de contactdruk afneemt. Hierdoor wordt de slagkracht gelijkmatiger verdeeld en neemt de kans op beschadiging van keramiek, glazuur of natuursteen af.

Voeggereedschap ondersteunt een gelijkmatige afwerking

Na het plaatsen van de tegels volgt het reinigen en afwerken van de voegen. Inwasemmers met geïntegreerde uitwringrollen zorgen ervoor dat een spons gelijkmatig wordt uitgeperst. Hierdoor blijft de spons gecontroleerd vochtig, zodat overtollige voegmortel kan worden verwijderd zonder de voeg onnodig uit te spoelen of het tegeloppervlak te sterk te bevochtigen.

Voegenkrabbers worden toegepast om bestaande voegmortel plaatselijk te verwijderen. De smalle snijkant concentreert de belasting in de voeg, waardoor het voegmateriaal gecontroleerd kan worden losgemaakt terwijl de belasting op aangrenzende tegelranden beperkt blijft. Vervangbare messen zorgen ervoor dat de snijprestaties behouden blijven naarmate het snijvlak slijt.

Tegelbewerking vormt een afzonderlijke processtap

Naast het plaatsen en afwerken van tegels zijn vaak aanvullende materiaalbewerkingen nodig. Rechte en diagonale zaagsneden worden uitgevoerd met steen- en tegelzagen, terwijl ronde sparingen voor leidingen en bevestigingspunten worden gemaakt met tegel- en natuursteenboren. Voor het plaatselijk bewerken van randen, uitsparingen en sleuven worden tegelfrezen toegepast.

Bij grote en zware tegelformaten kan een accu-tegelklopperdrager ondersteuning bieden bij het gecontroleerd verplaatsen en positioneren van de tegel. Hierdoor kan de tegel stabiel boven de lijmbedlaag worden gepositioneerd voordat de definitieve uitlijning plaatsvindt.