Kettingzagen

Een zaagketting snijdt houtvezels tand voor tand door

Een kettingzaag zaagt doordat een eindloze zaagketting met snijtanden met hoge snelheid over een geleiderail beweegt. Tijdens iedere omloop snijden de afzonderlijke tanden de houtvezels door, terwijl de dieptestellers bepalen hoeveel materiaal iedere tand wegneemt. De vrijgekomen houtspaanders worden via de ruimte tussen de schakels uit de zaagsnede afgevoerd, zodat de ketting vrij kan blijven lopen.

Hoewel dit zaagprincipe bij alle kettingzagen gelijk is, verschillen de werkzaamheden sterk. Het snoeien van takken stelt andere eisen dan het vellen van bomen, het afkorten van stammen of het zagen van brandhout. Daarom zijn kettingzagen verkrijgbaar in uiteenlopende uitvoeringen met verschillende zaagcapaciteiten, constructies en aandrijfsystemen.

Waarom verschillen zwaardlengte, ketting en motorvermogen?

De eigenschappen van een kettingzaag worden bepaald door de combinatie van de geleiderail, de zaagketting en de aandrijving. Een langere geleiderail vergroot de maximale zaagdiepte en maakt het mogelijk dikkere stammen te verwerken, terwijl een kortere geleiderail meer controle biedt bij snoeiwerk en nauwkeurige zaagbewegingen.

Ook de zaagketting verschilt per toepassing. De kettingsteek, de dikte van de aandrijfschakels en de vorm van de snijtanden bepalen hoeveel hout iedere tand tijdens het zagen wegneemt. Een grovere ketting en een langere geleiderail vragen daarbij meer aandrijfvermogen om de kettingsnelheid ook onder belasting te behouden. Daarom worden geleiderail, ketting en motorvermogen altijd als één systeem op elkaar afgestemd.

Ketting, geleiderail en smering werken als één zaagsysteem

Tijdens het zagen beweegt de ketting met hoge snelheid over de geleiderail. Om wrijving, slijtage en warmteontwikkeling te beperken, wordt de ketting automatisch gesmeerd met kettingolie. De geleiderail geleidt de ketting tijdens de zaagbeweging en ondersteunt een stabiele loop. De combinatie van geleiderail, zaagketting en smering bepaalt mede de levensduur van de onderdelen en een gelijkmatige werking van het zaagsysteem.

De aandrijving wordt afgestemd op de werkomgeving

Niet iedere werkomgeving stelt dezelfde eisen aan een kettingzaag. Daarom zijn verschillende aandrijfsystemen ontwikkeld. Accu-kettingzagen combineren bewegingsvrijheid met een elektrische aandrijving en worden veel gebruikt wanneer zonder netsnoer moet worden gewerkt. Elektrische kettingzagen zijn geschikt wanneer een stroomaansluiting beschikbaar is, terwijl benzinekettingzagen onafhankelijk van een stroomvoorziening kunnen worden ingezet. De gekozen aandrijving verandert het zaagprincipe niet, maar bepaalt vooral de inzetbaarheid van de machine.

Constructie bepaalt bereik, balans en controle

Naast de aandrijving verschilt ook de constructie van de machine. Compacte kettingzagen zijn ontwikkeld voor nauwkeurig snoei- en onderhoudswerk, terwijl grotere uitvoeringen meer zaagcapaciteit bieden voor zwaardere werkzaamheden. Er zijn daarnaast stokkettingzagen verkrijgbaar waarmee hoger gelegen takken vanaf de grond kunnen worden bereikt. Ook de gewichtsverdeling, de positie van de handgrepen en de balans van de machine beïnvloeden de controle en de werkhouding tijdens het zagen.

Machinaal zagen binnen boom- en houtonderhoud

Kettingzagen worden gebruikt voor het snoeien van bomen, het afkorten van stammen en het verwerken van hout. Voor het splijten van gezaagde stammen worden vervolgens houtsplijters toegepast. Bij het zagen van brandhout kunnen daarnaast ook brandhoutzagen worden gebruikt. Voor onderhoud en vervanging van slijtageonderdelen zijn bovendien verschillende accessoires voor kettingzagen beschikbaar, waaronder zaagkettingen, geleiderails, kettingolie en slijpgereedschap.